Geçici Vergi Nedir? Ne Zaman Ödenir? (2026 Güncel Rehber)

“Geçici vergi nedir, ne zaman ödenir ve kimler öder?” soruları özellikle işletme sahiplerinin en çok merak ettiği konular arasında yer alır.

Yıllık Gelir ve kurumlar vergisi, bir işletmenin yıl boyunca elde ettiği gelirlerden giderlerini düşmesi sonucu ortaya çıkan kâr üzerinden hesaplanır. Ancak bu verginin tamamının yıl sonunda tek seferde tahsil edilmesi hem işletmeyi büyük bir nakit yükü altına sokar hem de idarenin bütçe planlamasını zorlaştırır.

Bu nedenle vergi, yıl içinde üçer aylık dönemler hâlinde peşin olarak tahsil edilir. İşletme yükü zamana yayar, idare ise gelirini düzenli bir akışla elde eder.

Yıl içinde bu şekilde peşin tahsil edilen vergiye geçici vergi denir.

Geçici Vergi Nedir?

Geçici vergi, yıl içinde elde edilen kazanç üzerinden hesaplanan ve üçer aylık dönemlerde ödenen peşin vergidir.

Devlet, yıl sonunda çıkacak verginin tamamını beklemek yerine bu vergiyi yıl içine yayarak tahsil eder.

Her dönem hesaplanan geçici vergi, yıl sonunda verilecek beyannamede hesaplanan vergiden düşülür.

Kim Öder?

Gerçek usulde vergilendirilen ticari kazanç sahibi şahıs firmaları
Serbest meslek erbabı (avukat, mimar, danışman vb.)
Kurumlar vergisi mükellefleri (şirketler)

👉 Basit usulde vergilendirilen mükellefler geçici vergi ödemez.

Geçici Vergi Ne Zaman Ödenir?

Geçici vergi yılda 4 dönem olarak ödenir:

Dönem	Kapsadığı Aylar	Son Ödeme Tarihi
1. Dönem	Ocak – Mart	17 Mayıs
2. Dönem	Ocak – Haziran	17 Ağustos
3. Dönem	Ocak – Eylül	17 Kasım
4. Dönem	Ocak – Aralık	17 Şubat (ertesi yıl)

📌 Hesaplama kümülatif yapılır.
Yani her dönemde yıl başından itibaren oluşan toplam kazanç dikkate alınır ve önceki dönemlerde ödenen geçici vergiler düşülür.

Geçici Vergi Nasıl Hesaplanır?

Geçici vergi, ilgili dönemdeki kümülatif kazanç üzerinden hesaplanır.

Geçici vergi oranları mükellef tipine göre farklılık gösterir:

Gelir vergisi mükellefleri (esnaf, serbest meslek vb.) → %15
Kurumlar vergisi mükellefleri (şirketler) → %25

Her dönemde:

Yıl başından itibaren toplam kazanç hesaplanır
İlgili oran uygulanır
Önceki dönemlerde beyan edilen rakamlar düşülür.

4. Dönem ile Yıl Sonu Vergileri Arasındaki Fark

Hem 4. dönem geçici vergi hem de yıl sonu gelir/kurumlar vergisi tüm yılı kapsar.

Ancak aralarında önemli bir fark vardır:

Geçici vergi, yıl içinde oluşan kazanç üzerinden gelir vergisi mükelleflerinde %15, kurumlar vergisi mükelleflerinde %25 oranında tahsilat sistemidir
Yıl sonu vergisi ise:
- Gelir vergisinde artan oranlı tarifeye göre
- Kurumlar vergisinde sabit oran (%25) üzerinden hesaplanır

📌 Geçici vergi ödemeleri yıl sonunda hesaplanan vergiden mahsup edilir.

Kurumlar Vergisi Mükellefleri İçin Örnek

Bir şirketin yıl sonu toplam kârının 500.000 TL olduğunu varsayalım:

Yıl içinde ödenen toplam geçici vergi: 125.000 TL (%25)
Yıl sonunda hesaplanan kurumlar vergisi: 125.000 TL (%25)

👉 Son durum:

125.000 TL (kurumlar vergisi)
− 125.000 TL (ödenen geçici vergi)
= 0 TL kalan ödeme

Yani şirket yıl sonunda ekstra vergi ödemez.

Gelir Vergisi Mükellefleri İçin Örnek

Bir serbest meslek sahibinin yıl sonu kârının 500.000 TL olduğunu varsayalım:

Yıl içinde ödenen toplam geçici vergi: 75.000 TL (%15)
Yıl sonunda hesaplanan gelir vergisi: 97.500 TL (artan oranlı tarife)

👉 Son durum:

97.500 TL (gelir vergisi)
− 75.000 TL (ödenen geçici vergi)
= 22.500 TL kalan ödeme

Gelir vergisinde yıl sonu tarifeye göre hesaplanan vergi, geçici vergiden yüksek çıkabilir. Aradaki fark yıl sonunda ödenir.

Neden Çoğu KOBİ Sahibi Sürprizle Karşılaşır?

❌ Anlık kâr takibi yapılmaz

Gerçek kazanç bilinmediği için vergi de öngörülemez.

❌ Nakit ayrılmaz

Kazanç harcanır, vergi için pay bırakılmaz.

Sonuç: Vergi döneminde nakit sıkışıklığı oluşur.

Pratik Çözüm: Vergiyi Önceden Görün

Her ay kârınızı takip edin
Vergi için pay ayırın
Dönem sonunu beklemeyin

Özellikle şirketler için pratik yaklaşım: 👉 Kârın yaklaşık %25’ini (kurumlar) veya %15’ini (gelir vergisi mükellefleri) vergi için ayırmak, nakit planlamasını kolaylaştırır.

Vergi Yükünüzü Önceden Görün

Geçici vergi tutarını son gün öğrenmek yerine süreci anlık takip etmek mümkündür.

Aposkal ile:

Kârınızı ve vergiye esas tutarları anlık görebilirsiniz
Tahmini geçici vergi yükünüzü önceden hesaplayabilirsiniz
Nakit planlamanızı sürpriz yaşamadan yapabilirsiniz

👉 Geçici vergi sürprizini ortadan kaldırmak için Aposkal’ı deneyin.

Sonuç

Geçici vergi, yıl içinde kazanç üzerinden ödediğiniz peşin bir vergidir.

Düzenli takip edilmediğinde sürpriz nakit çıkışlarına neden olabilir.
Ancak doğru sistemle bu süreç öngörülebilir hale getirilebilir.

Vergi Sürecini Kontrol Altına Alın

Vergi yükünüzü son gün öğrenmek yerine süreci anlık takip etmek işletmenize büyük avantaj sağlar.

Aposkal ile tüm gelir-giderlerinizi tek yerden yönetebilir, geçici vergi yükünüzü önceden görerek finansal planlamanızı güvenle yapabilirsiniz.

👉 Şimdi başlayın ve vergi süreçlerinizi kontrol altına alın.

Sık arananlar:
Geçici vergi nedir, geçici vergi ne zaman ödenir, geçici vergi oranı, geçici vergi nasıl hesaplanır